Halojen Ampuller

Avize ve Aydınlatma

Çalışma prensibi standart enkandesen ampullerden farklı değildir.

Enkandesen ampullerde ısı belli bir limitin üzerinde çıkarılamaz. Artan akım nedeniyle spiral şeklinde olan filamanın spiral halkaları arasında ark oluşmaya başlar. Ark oluşturmayacak akım düzeyi enkandesen ampullerin akım değerini kısıtlar.

İçerisine brom ya da iyot gibi az miktarda halojen gazı doldurulmuş olan ampullerde bu arkın oluşma akımı daha yüksek değerlerdedir. Akım nedeniyle ısınan ve zamanla buharlaşan tungsten halojen gazı nedeniyle filamanın üzerinde geri düşerek hem filamanın ömrünü uzatır hem de ampul camının daha berrak kalmasını sağlar.

Bir halojen lamba benzer güçteki bir enkandesen ampule göre daha yüksek sıcaklıkta çalıştırılabilir.

Artan akım ve ısı halojen ampulün enkandesen ampule göre daha yüksek ışık vermesini sağlar.

Işık rengi artan ısı nedeniyle 3000K değerlerine yükselir.

Verimlilik enkandesen ampullere göre nispeten daha yüksektir. 

Bu ampullerin küçük boyutlu olarak imal edilebilmesi bir çok aygıtta aydınlatma elemanı olarak kullanılmasını sağlar.

Halojen ampuller daha yüksek sıcaklıklarda çalıştığından bu ampullerin değişimi esnasında soğutulduğundan özellikle emin olmak gerekir.

Dekoratif aydınlatmalarda en çok kullanılan halojen ampuller G9 ve G4 isimli ampullerdir. Bir ampulün isminde bulunan G harfi bu ampulün bi-pin (çift bacaklı) bağlantı sistemine sahip olduğunu gösterir. G harfinin yanında bulunan sayı, bacakların merkezleri arasındaki mesafeyi mm cinsinden vermektedir.

Farklı uygulamaları olmakla birlikte genel olarak G9 220V~ ve G4 12V~ olarak çalışmaktadır.

Enkandesen ampullerin yasaklanmasından sonra mevcut üretilmiş/üretilen avize ve aydınlatma armatürlerinde bulunan E27/E14 duylarda kullanılmak üzere enkandesen ampul görünümlü E27/E14 duylu halojen ampuller geliştirilmiştir. Gerçekte halojen ampul olarak üretilmişlerdir ancak standart avize ve aydınlatma armatürlerinde de kullanılabilmesi için bağlantı kısımları E27/E14 olarak imal edilmişlerdir.

Bu ampullerin de enkandesen ampuller gibi karbon salınımları yüksek olduğundan çok yakın bir zamanda Avrupa’da yasaklanması planlanmaktadır.

Bir çok kişi halojen ampullerin büyük bir ses çıkararak patladığına şahit olmuştur. Bunun nedeni parmaklardaki vücut yağları çıplak elle dokunulduğundan ampulün camına bulaşır. Camın bir bölümü yağlı ve bir bölümü de temiz kaldığından yanan ve ampulün çalışması sırasında meydana gelen yüksek ısı homojen olmayan cam yüzeyinde farklı ısı bölgeleri oluştururlar. Bu da camın ses çıkararak kırılmasına neden olur. Bunu engellemenin yolu halojen ampulleri takarken ya hiç dokunmamak ya da dokunduktan çalıştırmadan önce sonra güzelce temizlemektir.